Support
Eerste hulp bij datalekken
Gerichte aanbevelingen voor actie, onderverdeeld naar de soorten gegevens. Ontdek wat je concreet kunt doen als je persoonsgegevens, zoals e-mailadres, wachtwoorden, financiële gegevens of identiteitsgegevens, betrokken zijn bij een datalek.
- Onmiddellijke maatregelen: meld bedreigingen onmiddellijk bij de politie. Neem geen onbestelde leveringen aan en betaal geen rekeningen voor dingen die je niet hebt besteld. Meld de fraude bij de politie.
- Preventie: controleer je post regelmatig op onverwachte leveringen, facturen en aanmaningen.
- Onmiddellijke maatregelen: wijzig je IP-adres (bijvoorbeeld door de router opnieuw op te starten) om je privacy te beschermen.
- Preventie: zorg dat je router, besturingssysteem en apps altijd up-to-date zijn. Gebruik een VPN om je IP-adres te verhullen.
- Onmiddellijke maatregelen: wijzig onmiddellijk het wachtwoord bij de dienstverlener en voor alle andere accounts waarvoor je hetzelfde wachtwoord gebruikt. Gebruik steeds een nieuw en sterk wachtwoord. Verplaats je crypto’s naar een nieuwe, veilige wallet.
- Preventie: controleer de wallet-activiteiten regelmatig op transacties die je niet zelf hebt uitgevoerd. Gebruik een fysieke wallet voor meer veiligheid.
- Onmiddellijke maatregelen: wijzig onmiddellijk het wachtwoord van je e-mailaccount en van alle online accounts waarvoor je hetzelfde wachtwoord gebruikt. Gebruik steeds een nieuw en sterk wachtwoord.
- Preventie: wees extra op je hoede bij onverwachte e-mails. Klik niet op links en gebruik een spamfilter om schadelijke berichten te blokkeren. Activeer tweefactorauthenticatie voor alle accounts die deze beveiligingsfunctie ondersteunen. Beheer je wachtwoorden veilig met een wachtwoordmanager.
- Onmiddellijke maatregelen: breng de relevante instanties (banken, verzekeringsmaatschappijen, overheid) op de hoogte van het datalek en houd in de gaten of je identiteit onrechtmatig wordt gebruikt. Laat je creditcard onmiddellijk blokkeren als je pincode of kaartgegevens zijn gestolen. Als je IBAN is gelekt, kun je bij je bank eventueel een incassoblokkering instellen.
- Preventie: controleer de komende tijd regelmatig je rekeningoverzichten, transacties en inlogactiviteiten bij online bankieren op verdachte of onrechtmatige handelingen en dien onmiddellijk bezwaar in tegen ongeautoriseerde automatische afschrijvingen. Sla je creditcardgegevens alleen op bij betrouwbare aanbieders.
- Onmiddellijke maatregelen: let vooral op het ongeoorloofd openen van rekeningen, het afsluiten van contracten en identiteitsmisbruik bij verificatieprocessen waarbij de geboortedatum als beveiligingsvraag wordt gebruikt.
- Preventie: wijzig je beveiligingsvragen bij online diensten en gebruik geen echte gegevens. Zelfs als er naar de meisjesnaam van je moeder wordt gevraagd, is het beter een antwoord te verzinnen.
- Onmiddellijke maatregelen: verwijder koppelingen met andere accounts die aan je gebruikersnaam zijn gekoppeld en die je niet meer gebruikt. (Dit doe je in de instellingen van je account, vaak bij ‘Beveiliging’ of ‘Gekoppelde diensten’.) Houd inlog- en andere activiteiten van je gebruikersaccounts in de gaten.
- Preventie: verwijder inactieve accounts die je niet meer gebruikt.
- Onmiddellijke maatregelen: breng betrokken instanties (banken, verzekeringsmaatschappijen, overheid) op de hoogte van het datalek en houd in de gaten of je identiteit onrechtmatig wordt gebruikt. Doe aangifte bij de politie. Vraag een nieuw identiteitsbewijs aan als er een scan of foto van het document openbaar is gemaakt of als er al sprake is van identiteitsmisbruik.
- Preventie: houd in de gaten of je identiteit onrechtmatig wordt gebruikt, bijvoorbeeld bij overheidsinstanties, banken of verzekeringsmaatschappijen. Controleer regelmatig je kredietoverzicht (bijvoorbeeld via het BKR), zodat je onrechtmatige krediet- of contractaanvragen in jouw naam direct herkent.
- Onmiddellijke maatregelen: breng onmiddellijk je zorgverzekeraar en je behandelende artsen op de hoogte van het datalek, zodat zij een blokkering of een extra wachtwoord voor telefonische informatie kunnen instellen. Controleer je rekeningoverzichten en facturen van artsen onmiddellijk op onregelmatigheden als er al factureringsgegevens zijn doorgegeven.
- Preventie: wees altijd wantrouwig bij e-mails, sms’jes en telefoontjes die over je gezondheid gaan of die afkomstig lijken te zijn van je arts, apotheek of zorgverzekeraar. Klik niet op links in berichten waarin je wordt gevraagd gegevens over je gezondheid te bevestigen of een openstaande laboratoriumfactuur te betalen.
- Onmiddellijke maatregelen: laat je persoonlijke omgeving weten dat je gegevens zijn gelekt en dat criminelen in jouw naam contact kunnen opnemen.
- Preventie: wees extra op je hoede bij onverwachte e-mails, sms’jes en telefoontjes. Klik niet op links en gebruik een spamfilter om schadelijke berichten te blokkeren. Stel kritische vagen wanneer iemand zich voordoet als medewerker van een bedrijf of overheidsinstantie en naar je gegevens vraagt. Deel je volledige naam niet op openbare platforms om misbruik te voorkomen.
- Onmiddellijke maatregelen: doe aangifte bij de politie, zodat je in het geval van identiteitsmisbruik direct over een officieel bewijs beschikt. Vraag een nieuw document aan bij de gemeente als er een scan of foto van je rijbewijs openbaar is gemaakt.
- Preventie: controleer je post regelmatig op onverwachte aanmaningen, contracten, boetes en brieven van incassobureaus. Deel nooit scans of foto’s van je rijbewijs op het internet of met onbekende personen zonder eerst je gegevens onleesbaar te maken.
- Onmiddellijke maatregelen: als het netwerk plotseling wegvalt: neem onmiddellijk contact op met je provider voor mobiele telefonie. Dit kan een waarschuwingssignaal zijn voor simswapping. Neem onmiddellijk contact op met je provider voor mobiele telefonie en meld het mogelijke misbruik van je nummer. Vraag je provider om aanvullende beveiligingsmaatregelen te nemen voor jouw nummer.
- Preventie: wees extra op je hoede bij onverwachte e-mails, sms’jes en telefoontjes. Klik niet op links en gebruik een spamfilter om schadelijke berichten te blokkeren.
- Onmiddellijke maatregelen: breng de betrokken instanties (banken, verzekeringsmaatschappijen, overheid) op de hoogte van het datalek en houd in de gaten of je identiteit onrechtmatig wordt gebruikt. Controleer verzekeringsdocumenten op onjuiste uitkeringen.
- Onmiddellijke maatregelen: wijzig onmiddellijk het wachtwoord van de betrokken dienst en van alle andere accounts waarvoor je hetzelfde wachtwoord gebruikt. Gebruik steeds een nieuw en sterk wachtwoord.
- Preventie: activeer tweefactorauthenticatie voor alle accounts die deze beveiligingsfunctie ondersteunen. Beheer je wachtwoorden veilig met een wachtwoordmanager.